12AB & 80G — NGO registration માર્ગદર્શિકા

દ્વારા Neeraj Jain — Founder & CEO, CGA India

12AB અને 80G — શું તફાવત છે

12AB તમારા NGO/trust ની પોતાની આવકને ટેક્સમાંથી મુક્તિ અપાવે છે — એટલે કે ડોનેશન અને ચેરિટેબલ આવક પર trust એ ટેક્સ નથી ભરવો પડતો. 80G તમારા ડોનર્સ માટે છે — તેમને ડોનેશન પર ડિડક્શન મળે છે, જેનાથી ફંડ ભેગું કરવું સરળ બને છે. ગંભીર NGO માટે બંને જરૂરી છે, અને બંને income tax portal પર એપ્લાય થાય છે.

પ્રોસેસ કેવી રીતે ચાલે છે

• Trust/society/Section 8 company પહેલા કાયદેસર રીતે રજિસ્ટર્ડ હોવી જોઈએ — deed/MOA માં ચેરિટેબલ હેતુઓ સ્પષ્ટ લખેલા હોવા જોઈએ.
• Portal પર Form 10A/10AB દ્વારા એપ્લિકેશન — નવા NGO ને પહેલા પ્રોવિઝનલ registration મળે છે, પછી પ્રવૃત્તિઓ શરૂ થવા પર રેગ્યુલર.
• ડિપાર્ટમેન્ટ ડોક્યુમેન્ટ્સ માંગી શકે છે — accounts, એક્ટિવિટી પ્રૂફ, trustee ની વિગતો. સમયસર જવાબ આપવો જરૂરી છે.
• Approval પછી સર્ટિફિકેટ ડાઉનલોડ થાય છે — અને રિન્યુઅલના સમયનું ધ્યાન રાખવું પડે છે, આ વન-ટાઈમ કામ નથી.

રિજેક્શનના સામાન્ય કારણો — પહેલાથી જ સુધારી લો

• Objects clause અસ્પષ્ટ હોવો — જો deed માં "social work" જેવું સામાન્ય લખ્યું હોય તો ક્વેરી પાકી છે. હેતુઓ ચોક્કસ અને ચેરિટેબલ વ્યાખ્યાની અંદર હોવા જોઈએ.
• Accounts મેન્ટેન ન હોવા — પ્રોવિઝનલથી રેગ્યુલર થતી વખતે એક્ટિવિટી અને accounts બંને બતાવવા પડે છે.
• Trustee/member ની વિગતોમાં ભૂલ — PAN, Aadhaar અને deed માં નામ અલગ-અલગ હોય તો એપ્લિકેશન અટકી જાય છે.
• Commercial activity ની શંકા — જો આવક બિઝનેસ જેવી લાગે તો મુક્તિ પર સવાલ ઉઠે છે. સ્ટ્રક્ચર પહેલાથી જ ચોખ્ખું રાખો.

એક પ્રેક્ટિકલ વાત

12AB/80G ફક્ત ફોર્મ ભરવા પૂરતું નથી — આ તમારા NGO ના ડોક્યુમેન્ટ્સ, accounts અને પ્રવૃત્તિઓનો લીગલ રિવ્યુ છે. જે NGO પહેલીવારમાં સાચા ડોક્યુમેન્ટ્સ સાથે જાય છે, તેનું approval સરળતાથી થાય છે; જે અધૂરી વિગતો સાથે જાય છે, તેમની ફાઈલ ક્વેરીમાં અટવાયેલી રહે છે. CGA India માં અમે deed ડ્રાફ્ટિંગથી લઈને approval સુધીની આખી પ્રોસેસ હેન્ડલ કરીએ છીએ — સફીદો અને Delhi બંને office થી.